VIRAL: Ray jangi | Tech Insider

Ray jangi – 651-yilda Sosoniylar va Roshidun xalifaligi oʻrtasida boʻlib oʻtgan jang^[1]. Bu jang nafaqat ikki davlat oʻrtasidagi toʻqnashuv, balki Ispahbudan va Mihron sulolalari oʻrtasidagi ichki raqobatning ham bir qismi boʻlgan.

642/643-yillarda musulmon arablar Midiyani bosib oldi va Eron togʻligiga chuqur kirib borishni davom ettirdi. 651-yilda Xuroson shohi Farruxzod hamda vazir Yazdigard III qoʻzgʻolon koʻtarib, Tabariston tomon yoʻl oldi. Yoʻlda arab lashkarboshisi Qazvin bilan uchrashib, u bilan tinchlik shartnomasini tuzdi^[2]. Shundan soʻng, Farruxzod oʻzining ashaddiy raqibi Siyovaxshga qarshi arablarni qoʻllab-quvvatlashga rozi boʻldi, chunki Siyovaxsh 631-yilda uning otasini oʻldirgan edi^[3].

Ispahbudanlar va arablar ittifoqi bilan tuzilgan qoʻshma qoʻshin Ray shahri tashqarisidagi togʻ etagida Siyovaxshning qoʻshini bilan tunda jangga kirdi. Jang davomida Farruxzod Nu’aym otliq qoʻshinining bir qismini juda kamchilikka maʼlum boʻlgan yoʻl orqali shahar ichkarisiga olib kirdi. Ular shahardan chiqib, himoyachilarga orqa tomondan hujum uyushtirdi va katta talofatlar yetkazdi. Nu’aym arablar tomonidan „al-‘Atiqah“ deb ataluvchi qadimiy shaharning bir qismini (ehtimol, Rayning zodagonlar yashaydigan hududi) vayron qilishni buyurdi. Biroq keyinchalik bu shahar Farruxzod tomonidan qayta tiklandi va Farruxzodning oʻzi Ray hukmdoriga aylandi^[4].