TRENDING: Eti Soda - Complete Analysis

Vikipediya, erkin ensiklopediya
Eti Soda Inc.
Turi Xususiy kompaniya
Tarmogʻi Kimyo sanoati
Qachon asos solingan 1998 (28 yil avval) (1998)
Hududiy xizmati Worldwide
Mahsulot(lar)i

Eti Soda Inc. – Turkiyaning Anqaradagi kimyo sanoati kompaniyasi, tronadan tabiiy soda va pishirish sodasi ishlab chiqaradi. 1998-yilda tashkil etilgan, ishlab chiqarish 2009-yilda boshlangan. Kompaniyaning asosiy aksiyadori Ciner Group hisoblanadi.

Tron rudasi konlari 1979-yilda Anqaradan 80 km (50 mi) shimoli-gʻarbdagi Beypazarida koʻmir uchun burgʻulash ishlari davomida topilgan. Trona rudasi zaxirasini qidiruv ishlari 1985-yilgacha davom etgan[1]. Dunyoning yetakchi konsalting firmalariga koʻra, Beypazarida trona rudasini maʼlum usullar bilan qazib olish mumkin emas edi. Davlatga qarashli Eti Maden va xususiy Ciner Holding birgalikda tavakkal qilib, trona rudasini qazib olishning eritma qazib olish usulini ishlab chiqdi. Dunyoda yangi boʻlgan usul keyinchalik patentlangan[2]. 1998-yilda Anqarada Eti Soda Inc. Tashkil etildi. Soda ishlab chiqarish va kogeneratsiya zavodlari qurilishi 2007—2009-yillarda yakunlangan[1].

Soda ishlab chiqarish 2009-yil mart oyida Bosh vazir Recep Tayyip Erdoğan va Energetika va tabiiy resurslar vaziri Hilmi Guler ishtirokida boʻlib oʻtgan rasmiy inauguratsiya marosimi bilan boshlandi[1][2].

Eti Soda Inc. Ciner Holding (74%) hamda Eti Maden (26%) tomonidan egalik qilinadi[3] [4][4][5].

Zavod va ishlab chiqarish

[tahrir | manbasini tahrirlash]

Trona rudasi eritma qazib olish usuli bilan olinadi. Trona rudasini eritib yuboradigan burgʻulash teshiklari orqali yer ostidagi trona ruda koniga issiq suv quyiladi. Trona eritmasi pompalanadi va soda mahsulotlariga soda kuli (natriy karbonat, Na2CO3) va pishirish soda (natriy gidrokarbonat, NaHCO3) sifatida qayta ishlanadi. Sodali suv asosan shisha ishlab chiqarishda qoʻllaniladi. Eti Soda mahsulotlari butun dunyoga, ayniqsa Yevropa mamlakatlariga eksport qilinadi[6].

Eti soda zavodlarining yillik ishlab chiqarish quvvati bir million tonna soda va 100 ming tonna pishirish sodasi ishlab chiqarishni tashkil etadi[1]. 2010-yilda kompaniya oʻzining birinchi yilidayoq oʻz ishlab chiqarish quvvatini bajardi[5]. Taqqoslash uchun, butun mamlakat boʻyicha 2022-yildagi ishlab chiqarish hajmi 4 million tonnani tashkil etdi[7].

Atrof-muhitga taʼsiri

[tahrir | manbasini tahrirlash]

20 MVt quvvatga ega kogeneratsiya koʻmir bilan ishlaydigan elektr stantsiyasi mavjud[8]. Climate Trace 2022-yilda Turkiyadagi sodali suvdan chiqadigan issiqxona gazlari 3570 million tonna boʻlishini taxmin qildi, biroq uning taxminiga ishonchi past edi va kompaniyani aniqlay olmadi[9]. ETI Soda 2021-yildan 2028-yilgacha 1 va 2-sonli issiqxona gazlari chiqindilarini deyarli 30 foizga, yiliga 480 million tonnagacha kamaytirishni maqsad qilgan[10].

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 „Our History“. Eti Soda. Qaraldi: 2018-yil 15-yanvar.
  2. 2,0 2,1 „Kazan Soda Elektrik Üretim A.Ş açıldı“ (tr) (2018-yil 15-yanvar). Qaraldi: 2018-yil 16-yanvar.
  3. „Business Interests: Holdings, Investments and Public Tenders“. Qaraldi: 2018-yil 15-yanvar.
  4. 4,0 4,1 „2015 Minerals Yearbook U.S. Department of the Interior U.S. Geological Survey Soda Ash“. USGS. Qaraldi: 2018-yil 15-yanvar.
  5. 5,0 5,1 „Turkey to become a major soda ash force by 2015“ (2011-yil 28-aprel). Qaraldi: 2018-yil 15-yanvar.
  6. „Our Company“. Eti Soda. Qaraldi: 2018-yil 15-yanvar.
  7. „SODA ASH“.
  8. „Kömür ve İklim Değişikliği“ [Koʻmir va iqlim oʻzgarishi].
  9. „Source ID 18654112“.
  10. „ETİ SODA BARKARLIK HISOBOT 2021“.